info@gmail.com +998 99 741 35 23

Portlovchi undosh — Жарылма үнсүз

Termin kartochkasi to'liqligi: 60%

Lug'atga qaytish
Terminning o'zbekcha nomiPortlovchi undosh
Terminning o'zbekcha etimologiyasiPortlovchi undosh termini portlash so‘ziga -uvchi qo‘shimchasining qo‘shilishi orqali hosil bo‘lgan portlovchi so‘zi hamda undosh terminining birikishidan tashkil topgan. Bu atamadagi portlovchi komponenti tovushning hosil bo‘lish usulini, ya’ni havo oqimining to‘siqni yorib, portlash yo‘li bilan chiqishini bildiradi. O‘zbek tilining ta’limiy korpusida ham portlovchi fonetik termin sifatida aynan shu ma’noda izohlangan.
Terminning o'zbekcha mazmuniy izohiPortlovchi undosh – talaffuz jarayonida nutq a’zolarining bir-biriga jipslashishi natijasida havo yo‘lida to‘siq hosil bo‘lib, o‘pkadan kelayotgan havo oqimining bosim ostida shu to‘siqni keskin yorib chiqishi orqali hosil bo‘ladigan undosh tovushdir. Bunday tovushlarda avval to‘siq yuzaga keladi, so‘ng havo oqimi uni birdaniga buzib o‘tadi. O‘zbek tilining ta’limiy korpusida hosil bo‘lish usuliga ko‘ra portlovchi undoshlar 9 ta deb ko‘rsatiladi: b, p, d, t, k, q, g, ch, j. Bunda ch va j (dj) tovushlari portlash va sirg‘alish xususiyatlari birlashgan qorishiq tovushlar sifatida ham tavsiflanadi. Portlovchi undoshlar hosil bo‘lish o‘rniga ko‘ra ham farqlanadi: b, p lab-lab; d, t til oldi; g, k til orqa; q chuqur til orqa undoshlaridir. Ovoz va shovqinning ishtirokiga ko‘ra esa ular jarangli (b, d, g) va jarangsiz (p, t, k, q) turlarga ajraladi.
Termin uchun o'zbekcha misol—
Termin uchun o'zbekcha misol manbasi—
Terminning qirg'izcha nomiЖарылма үнсүз
Terminning qirg'izcha etimologiyasiЖарылма үнсүз деген термин эки сөздөн турат. «Жарылма» «жарылуу» сөзүнө байланыштуу; «үнсүз» – үн катышуусу чектелген тыбыш.
Terminning qirg'izcha mazmuniy izohiЖарылма үнсүз – сүйлөө органдарында толук тоскоолдук түзүлүп, аба агымы тоскоолдукту ачканда жарылуу менен чыккан үнсүз. Мисалы: б, п, д, т, к, г.
Termin uchun qirg'izcha misol—
Termin uchun qirg'izcha misol manbasi—
Ko'rishlar soni1