info@gmail.com +998 99 741 35 23

Proteza — Протеза

Termin kartochkasi to'liqligi: 60%

Lug'atga qaytish
Terminning o'zbekcha nomiProteza
Terminning o'zbekcha etimologiyasiProteza termini qadimgi yunoncha próthesis (πρόθεσις) so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, “oldinga qo‘yish”, “oldiga joylashtirish” ma’nolarini anglatadi. U yunoncha pro- – “oldin, oldinga” va tithēmi – “qo‘ymoq, joylashtirmoq” qismlaridan tarkib topgan. Keyinchalik termin lotin tili orqali boshqa tillarning lingvistik terminologiyasiga kirib kelgan.
Terminning o'zbekcha mazmuniy izohiProteza – so‘zning bosh qismiga qo‘shimcha tovush yoki bo‘g‘inning qo‘shilishi natijasida yuzaga keladigan fonetik hodisadir. Bunda qo‘shilgan tovush so‘zning lug‘aviy ma’nosini o‘zgartirmaydi va odatda so‘zning fonetik talaffuzini yengillashtirish, muayyan fonotaktik shartga moslashtirish yoki tarixiy tovush o‘zgarishi natijasida paydo bo‘ladi. Masalan: lotincha scala so‘zining ispan tilida escala shakliga kelishida so‘z boshiga e- tovushining qo‘shilishi protezaga misol bo‘ladi. Shuningdek, tarixiy til o‘zgarishlarida so‘z boshidagi murakkab undoshlar birikmasini talaffuz qilishni osonlashtirish uchun oldidan unli tovush qo‘shilishi ham proteza sifatida qaraladi. Proteza prefiksatsiyadan farq qiladi: prefiks so‘zning grammatik yoki lug‘aviy ma’nosiga ta’sir qiluvchi morfemani qo‘shishni bildirsa, protezada qo‘shilgan tovush, odatda, yangi morfema sifatida emas, fonetik qo‘shimcha sifatida yuzaga keladi. So‘z boshidagi tovushning tushib qolishi esa protezaga qarama-qarshi hodisa – aferez hisoblanadi.
Termin uchun o'zbekcha misol—
Termin uchun o'zbekcha misol manbasi—
Terminning qirg'izcha nomiПротеза
Terminning qirg'izcha etimologiyasiПротеза байыркы грекче próthesis – «алдыга коюу, алдына жайгаштыруу» сөзүнөн: pro- – «алдыга», tithēmi – «коюу».
Terminning qirg'izcha mazmuniy izohiПротеза – сөздүн башына кошумча тыбыштын же муундун кошулушунан пайда болгон фонетикалык кубулуш. Кошулган тыбыш, адатта, лексикалык маанини өзгөртпөйт жана айтылышты жеңилдетет. ________________________________________
Termin uchun qirg'izcha misol—
Termin uchun qirg'izcha misol manbasi—
Ko'rishlar soni1