info@gmail.com +998 99 741 35 23

Sinxroniya — Синхрония

Termin kartochkasi to'liqligi: 60%

Lug'atga qaytish
Terminning o'zbekcha nomiSinxroniya
Terminning o'zbekcha etimologiyasiSinxroniya termini yunoncha syn (σύν) — “birga”, “birgalikda” va chronos (χρόνος) — “vaqt” so‘zlaridan tashkil topgan. Ularning birikishidan hosil bo‘lgan synchronia (συγχρονία) so‘zi “bir vaqtda”, “bir davrda sodir bo‘lish” ma’nolarini anglatadi. Tilshunoslikda ushbu termin tilni muayyan tarixiy davrdagi mavjud holati va tizimi sifatida o‘rganish tushunchasini ifodalaydi.
Terminning o'zbekcha mazmuniy izohiSinxroniya — til hodisalari va til tizimini uning tarixiy taraqqiyotining muayyan bosqichidagi holati, ya’ni ma’lum bir davr doirasida o‘rganish usuli va tamoyilidir. Sinxron yondashuvda tilning ayni davrdagi fonetik, leksik, grammatik va boshqa birliklari, ularning o‘zaro munosabati hamda amal qilish qonuniyatlari tahlil qilinadi. Masalan, hozirgi o‘zbek tilidagi kelishiklar tizimi, so‘z turkumlari yoki zamon shakllarini o‘rganish sinxron tadqiqotga misol bo‘ladi. Sinxroniya tilning muayyan davrdagi ichki tizimi va tuzilishini yaxlit holda anglash imkonini beradi.
Termin uchun o'zbekcha misol—
Termin uchun o'zbekcha misol manbasi—
Terminning qirg'izcha nomiСинхрония
Terminning qirg'izcha etimologiyasi«Синхрония» термини байыркы грек тилиндеги syn (σύν) — «бирге», «биргеликте» жана chronos (χρόνος) — «убакыт» деген сөздөрдөн түзүлгөн. Алардын биригишинен synchronia (συγχρονία) сөзү пайда болуп, «бир убакта», «бир мезгилде болуу» деген маанини билдирет. Тил илиминде бул термин тилди анын тарыхый өнүгүүсүнүн белгилүү бир мезгилиндеги абалы жана тутуму катары изилдөө түшүнүгүн билдирет.
Terminning qirg'izcha mazmuniy izohiСинхрония – тилдик кубулуштарды жана тилдин тутумун анын тарыхый өнүгүүсүнүн белгилүү бир баскычындагы абалынын чегинде, башкача айтканда, белгилүү бир мезгил боюнча изилдөө ыкмасы жана принциби. Синхрондук байланышта тилдин ошол мезгилдеги фонетикалык, лексикалык, грамматикалык жана башка бирдиктери, алардын өз ара мамилелери жана колдонулуу мыйзам ченемдүүлүктөрү талданат. Мисалы, азыркы кыргыз тилиндеги жөндөмөлөрдүн тутумун, сөз түркүмдөрүн же чак формаларын изилдөө синхрондук изилдөөгө мисал болот. Синхрония тилдин белгилүү бир мезгилдеги ички тутумун жана түзүлүшүн бүтүндөй түшүнүүгө мүмкүнчүлүк берет.
Termin uchun qirg'izcha misol—
Termin uchun qirg'izcha misol manbasi—
Ko'rishlar soni1