info@gmail.com +998 99 741 35 23

Sodda kesim — Жөнөкөй баяндооч

Termin kartochkasi to'liqligi: 60%

Lug'atga qaytish
Terminning o'zbekcha nomiSodda kesim
Terminning o'zbekcha etimologiyasiSodda kesim termini sodda va kesim so‘zlaridan tashkil topgan. Sodda so‘zi “oddiy”, “murakkab bo‘lmagan”, “yakka tarkibli” ma’nolarini anglatadi. Kesim esa turkiy kes- fe’li asosida shakllangan bo‘lib, “ajratilgan qism”, “bo‘lak” ma’nolari bilan bog‘liq. Tilshunoslikda kesim gapning predikativ markazini tashkil etuvchi bosh bo‘lakni bildiradi. Shu jihatdan sodda kesim bitta so‘z yoki sodda grammatik shakl bilan ifodalangan kesimni anglatadi.
Terminning o'zbekcha mazmuniy izohiSodda kesim — tarkibiy jihatdan bitta so‘z bilan ifodalangan, gapning predikativ markazini tashkil etib, ega haqida tasdiq, inkor, harakat, holat yoki belgi bildiradigan bosh bo‘lakdir. Sodda kesim fe’l yoki ot, sifat, son, olmosh kabi mustaqil so‘z turkumlari bilan ifodalanishi mumkin. Masalan, O‘quvchilar keldilar gapida keldilar — sodda fe’l kesim, Havo issiq gapida issiq — sodda ot kesim hisoblanadi. Shuningdek, Uchovimiz bordik gapida uchovimiz ega, bordik esa sodda kesimdir. Sodda kesim tarkiban birgina so‘zdan iborat bo‘lsa-da, uning tarkibida shaxs-son, zamon, mayl kabi grammatik ma’nolar mujassamlashishi mumkin.
Termin uchun o'zbekcha misol—
Termin uchun o'zbekcha misol manbasi—
Terminning qirg'izcha nomiЖөнөкөй баяндооч
Terminning qirg'izcha etimologiyasiЖөнөкөй баяндооч термини эки сөздөн турат. «Жөнөкөй» – кыргыз тилинин төл сөзү болуп, «татаал эмес», «бир гана негизги бөлүктөн турган» деген маанилерди билдирет. «Баяндооч» термини «баянда-» этишине -ооч мүчөсүнүн жалганышы аркылуу түзүлгөн. Демек, «жөнөкөй баяндооч» түз маанисинде «татаал эмес түрдө баяндоону билдирген сүйлөм мүчөсү» деген түшүнүктү берет.
Terminning qirg'izcha mazmuniy izohiБаяндоочтун милдетин жѳнѳкѳй сѳздѳр же лексикалык бир маанини билдирген та¬таал сѳздѳр аткарса, түзүлүшү боюнча жѳнѳкѳй баяндооч деп аталат. Мисалы: Мүмкүн, алар башкача ойлошор («ЛЖ»). Энемдин да ошол саатта ойлогону - балдар (Ч.А.). Кыргызстандын атактуу курортторунун бири - Жети-Ѳгүз. Республикабыздагы кооз жерлердин бири - Сары-Челек. Акыркы эки сүйлѳмдѳгү Жети-Ѳгүз, Сары- Челек деген татаал сѳздѳр эки сѳздүн айкашынан түзүлгѳнү менен, семантикасы бо¬юнча лексикалык бир гана маанини - конкреттүү бир гана курорттун жана кѳлдүн атын билдирип турат. Ошол себептүү булар да синтаксистик функциясы боюнча жѳнѳкѳй баяндооч болуп эсептелинет.
Termin uchun qirg'izcha misol—
Termin uchun qirg'izcha misol manbasi—
Ko'rishlar soni1